Hökumət un və çörəyin bahalaşmasını dayandıra bilər: - Ekspert yol təklif etdi
Gündəm / Siyasət
Oxunub: 36
5 Ock 2022 | 19:14
Hökumət un və çörəyin bahalaşmasını dayandıra bilər: - Ekspert yol təklif etdi
Capar.info : - Artıq bir neçə gündür ki, ölkədə un məhsullarının, o cümlədən çörəyin bahalaşmasıyla bağlı xəbərlər yayılır.

Səbəb olaraq əsasən dünyada ərzaq məhsulların qiymətinin kəskin artmasının ərzaqlıq buğdanın qiymətinə də təsirsiz ötüşməməsi göstərilir.

Mövcud vəziyyətlə bağlı Azərbaycanın iri un və çörək istehsalçıları müraciət yayıb. İstehsalçılar müraciətdə qeyd edib ki, hesablamalara görə, uyğunlaşmanın nəticəsi olaraq,

50 kq-lıq bir kisə unun topdansatış qiyməti 36 manatadək arta bilər və bu səbəbdən ənənəvi (dairəvi “zavod” çörəyi) çörəyin qiymətinin də maksimum 10-15 qəpik artması ehtimal olunur.

Qeyd edək ki, bu gün ölkədə ərzaq məhsullarının qiyməti kifayət qədər yüksəkdir və çörəyin də bahalaşması ailə büdcəsinə xeyli ziyan vuracaq.

Çörəyin bahalaşması digər sahələrdə də yenidən bahalaşmalara təkan verəcəkmi və mövcud vəziyyətdən çıxış yolu nədir? DİA.AZ-ın məlumatına görə, iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov Cebhe.info-ya bildirdi ki, unun bahalaşması ilə bağlı məsələyə iki aspektdən baxmaqda fayda var:

“Çörək psixoloji bir məhsul növüdür və qiymətinin bahalaşması digər məhsulların qiymətinin bahalaşması üçün zəmin formalaşdırır. Bu, eyni zamanda cəmiyyətin özünü qiymət bahalaşmasına hazırlığını təmin edən bir proses kimi ortaya çıxır. Ancaq uzun müddətdir ki, faktiki olaraq hökumət tərəfindən istifadə edilən bir alətdir. Əslində digər sahələrdə hökumətin özünün qəbul etdiyi qərarlar nəticəsində ailə büdcəsinə dəyən zərər çörəyin bahalaşmasından dəyən zərərdən daha çoxdur.

Təkcə suyun qiymətinin artırılması nəticəsində 1 nəfər üçün aylıq xərc yükü 3 manat artıb və dörd nəfərlik ailə büdcəsində bu 13 manat edir. Ancaq bundan sonrakı dövrdə çörək 20 faiz bahalaşarsa, 4 nəfərlik ailədə təxminən 6 manat əlavə xərc yükü formalaşdırılır. Göründüyü kimi, əslində çörəyin qiyməti ilə bir manipulyasiyanın olduğunu düşünürəm. Çünki çörəyin qiymətinin altında çox sayda digər məsələlər arxada qalır. Sadəcə çörəyin qiyməti ilə müəyyən bir tarazlığı təmin etməyə çalışırlar. Bütün digər istiqamətlərdə yaranmış təzyiqi bununla neytrallaşdırırlar”.

Ekspert düşünür ki, indiki şərtlər ailə büdcəsi üçün əlavə maliyyə, xərc yükü formalaşdırır və psixoloji təzyiq, digər məhsulların bahalaşması üçün imkanlar yaradır:

“Ancaq eyni zamanda daha yaxşı olar ki, hökumət çörəkdə ortaya qoyduğu mövcud həssaslığı digər məsələlərdə də ortaya qoysun. Nəzərə almaq lazımdır ki, unun qiymətinin bahalaşması, çörəyin qiymətinə təsirinin neytrallaşdırılması sadəcə bir neçə məhsul növü üzrədir. Digər bütün çörək növləri və un məmulatları onsuz da bahalaşıb və hökumət bunun qarşısını almır. Əhalinin istehlak səbətində kiçik payı olan bir məhsul növü üzrə cəhd ortaya qoyulur, nəticədə isə digər məsələlər onun kölgəsində qalır”.

Ekspert deyib ki, hazırda taxılın topdansatışı, idxalı prosesində subsidiyalaşma var:

“Həmçinin çörək istehsalı ƏDV-dən azaddır. Demək olar ki, bu istiqamətdə hökumətin əlində olan imkanlar tükənir, alətlər azalır. Azərbaycan idxaldan asılıdır və insan qidası üçün lazım olan taxılın 95 faizini idxal edirik. Dünya bazarlarında taxılın qiymətləri sürətlə bahalaşmaqdadır ki, buna pandemiya, nəqliyyat xərclərinin artması və digər səbəblər təsir göstərir. Biz həmin bahalaşmanı idxal vasitəsilə Azərbaycana gətirmiş oluruq və hökumətin indiki halda ortaya qoyacağı mövqe, qısamüddətli həll subsidiya məbləğlərinin yenidən gözdən keçirilməsi olmalıdır. Çalışmaq lazımdır ki, optimal vəziyyət təmin edilsin.

Bir var ki, çörək üçün istifadə edilən un məmulatları, bir də digər məqsədlərlə, lüks kateqoriyalı şirniyyat məhsullarının istehsalı üçün istifadə edilən unu hökumət subsidiyalaşdırmalıdır? Niyə bunun əvəzini hansısa sıravi vətəndaş ödəməlidir, hansı ki, həyatı boyu həmin kateqoriyalı məhsulu istehlak etməyib. Məsələn, aztəminatlı ailələrin istifadə etdiyi makaron kimi məhsullar üçün un istehlakının qiymətlərinin subsidiyalaşdırılması daha məntiqli yanaşmadır, nəinki bütüövlükdə unun. Buna görə də tarazlığı tapmaq lazımdır”.
4-01-2022, 15:21
Təndir çörəyi bahalaşıb, zavod çörəyinin çəkisi isə... - BELƏ HARA GEDİRİK?
3-01-2022, 12:12
Azərbaycanda çörək bahalaşacaqmı? - günün başlıca SUALI..
4-11-2021, 11:48
İnsanların real gəlirləri aşağı düşüb, sosial vəziyyət pisləşir – Maaşlar artacaq, amma...
16-09-2021, 21:09
Çörək, benzin bahalaşdı, növbə hansı məhsulundur? - GƏLİŞMƏ
14-04-2020, 21:13
“Çörəyin üstünə elə asqırdı ki...” – Açıq çörək satışının öldürücü TƏHLÜKƏSİ
28-01-2019, 12:33
Bakıda ərzaq mağazasında xoşagəlməz görüntü - VİDEO
Dün, 21:19
Bakıya dolu yağıb
Dün, 21:17
Rusiya Xarkovda Mədəniyyət evini bombalayıb: Biri uşaq olmaqla 7 nəfər yaralanıb
Dün, 21:09
Cozef Bayden İlham Əliyevi təbrik edib
Dün, 17:23
Ermənistanda prezident iqamətgahının qarşısında aksiya keçirilir
Dün, 17:21
MÜHARİBƏ ƏLİLLƏRİNƏ AYRILAN 50 MİLYON NİYƏ YOXA ÇIXIB?
Dün, 17:19
Şuşa Real Məktəbinin bərpasına 1 milyon manat ayrılıb
Dün, 16:04
Əyləncə məqsədilə təcili yardıma zəng vuranları hansı cəza GÖZLƏYİR?
Dün, 15:50
Telefon xətti çəkən usta iş başında öldü - SƏBƏB
Dün, 15:48
Ata oğlu ilə birləşib qadını QARƏT ETDİ
Dün, 15:44
13 milyon “Meymun çiçəyi” peyvəndi sifariş edildi - VƏZİYYƏT GƏRGİNLƏŞİR
Dün, 11:38
Azərbaycanda məktəb yandı
Dün, 11:35
İtkin düşən yeniyetmə buradan TAPILDI- FOTO - YENİLƏNİB
Dün, 11:30
Bakıda cərrah venasına iynə vuraraq özünü öldürüb - YENİLƏNİB
Dün, 11:25
Müəllimlər və şagirdlər kurikulumdan əziyyət çəkir: - "Yeni metod yaradılmalıdır"
Dün, 11:23
“Zəngəzurun bir-neçə kəndi boşaldılır, Sünikə azərbaycanlıları yerləşdirməyə hazırlaşırlar” - “Hraparak”
Dün, 11:19
“Ünvanlı sosial yardım dayandırılsın, uşaq pulu verilsin” - deputat
Dün, 11:07
Tərtər ərazisində erməni yürüşü... - BU NƏDİ BELƏ?
Dün, 10:49
5 il əvvəl törədilmiş ağır cinayətin ÜSTÜ AÇILDI - TƏFƏRRÜAT
Dün, 10:43
Bakıda Azərbaycan-Gürcüstan biznes forumu keçiriləcək
Dün, 10:40
DİN institut direktorunun faciəli ölümü ilə bağlı məlumat yayıb
19-05-2022, 16:28
Məmur oğlunun ölkə xaricinə "qaçırdığı" biznesləri üzə çıxdı - FOTOFAKT
19-05-2022, 16:20
Metroda nasazlıq YARANDI
19-05-2022, 16:19
3 saylı xüsusi internat məktəbində xəstə uşaqların PULUNU YEYİRLƏR... - İTTİHAM VAR!
19-05-2022, 16:16
Ermənistan aksiyalarla bağlı KTMT-dən kömək istəyib?
19-05-2022, 15:50
"OBA" marketin satıcısını bıçaqla qorxudub...
19-05-2022, 15:46
Bakıda evin həyətindən meyit tapıldı
19-05-2022, 15:44
Sabah güclü külək əsəcək, yağış yağacaq - HAVA PROQNOZU
19-05-2022, 15:39
Azərbaycanda bir gündə 5 nəfər İNTİHAR ETDİ
19-05-2022, 15:37
Ukraynada öldürülən uşaqların SAYI AÇIQLANDI
19-05-2022, 15:34
Döyülən vəkillə bağlı Kollegiyadan AÇIQLAMA
19-05-2022, 15:32
Xoreoqrafiya Akademiyasında QANUN POZUNTUSU: cinayət işi açıldı
19-05-2022, 10:44
Maşın vuran BDU tələbələrinin son vəziyyəti AÇIQLANDI - YENİLƏNİB
19-05-2022, 10:40
Azərbaycanda müəllim əməliyyat masasında öldü
19-05-2022, 10:38
Bakıda bir həftə komada qalan üçaylıq körpənin həyatı xilas edildi
19-05-2022, 10:34
Bakıda 15 nəfərin öldüyü dəhşətli yanğından yeddi il keçir
17-05-2022, 21:17
KTMT lideri özləri ilə görüşə su butulkası gətirib?
17-05-2022, 21:07
Goranboyda qəza olub, xəsarət alanlar var
17-05-2022, 20:07
Mixail Podolyak: “Rusiya ilə danışıqlar dayandırılıb”
17-05-2022, 20:05
Atasını öldürən şəxsin məhkəməsi BAŞLAYIB