2 min il əvvəl itən əfsanəvi qızılı parça yenidən yaradıldı
Capar.info - xəbər verir ki, bu barədə "ScienceDaily" nəşri məlumat yayıb.
Məlumata görə, tarixdə "bisson" adı ilə tanınan qızılı parça əsrlər boyu dünyanın ən qiymətli tekstil nümunələrindən biri hesab edilib. Bu material əsasən imperatorlar, papalar və digər yüksək statuslu şəxslər üçün hazırlanırdı.
Pohanq Elm və Texnologiya Universitetinin professorları Donq Su Hvanq və Cimin Çoyun rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu "Atrina pectinata" növünə aid mollyusklardan istifadə etməklə qədim bissonu xatırladan qızılı lif əldə edib. Alimlər eyni zamanda bu liflərin parlaq qızılı rənginin illər keçsə də niyə dəyişmədiyini də müəyyənləşdiriblər.
Araşdırmaya görə, qədim Roma dövründə bisson nəcib pinna adlanan dəniz mollyuskunun ifraz etdiyi bissus saplarından hazırlanırdı. Lakin dənizlərin çirklənməsi və ekoloji problemlər səbəbindən bu növ məhv olmaq təhlükəsi ilə üzləşib. Buna görə də Avropa İttifaqı onun ovlanmasını qadağan edib və nəticədə orijinal bisson son dərəcə nadir materiala çevrilib.
Yeni alternativ axtaran tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, "Atrina pectinata"nın lifləri fiziki və kimyəvi xüsusiyyətlərinə görə qədim materialın hazırlanmasında istifadə olunan bissus saplarına olduqca yaxındır. Bu oxşarlıq əsasında onlar bissonun görünüşünü uğurla təkrarlayan yeni material hazırlayıblar.
Alimlərin sözlərinə görə, parçanın qızılı rəngi boya maddələrindən deyil, "struktur rənglənməsi" adlanan fiziki prosesdən yaranır. Bu zaman liflərin mikroskopik quruluşu işıqla qarşılıqlı təsirə girərək davamlı və solmayan qızılı çalar əmələ gətirir.
20-10-2025, 19:40
Xiaomi 15T Pro mobil fotoqrafiyanın yeni kralı?
10-04-2025, 17:05
10 min il əvvəl nəsli kəsilən canavarı diriltdilər, növbədə 3 heyvan var
10-11-2023, 10:49
Kainatın ən qədim qara dəliyi aşkarlandı
27-10-2023, 20:31
İnsanları nə vaxt qəbirdə basdırmağa başlayıblar? – ARAŞDIRMA
31-05-2023, 21:21
Ən qədim insanın ayaq izləri tapıldı
4-12-2022, 16:02
İnsanlar ən çox bu xəstəliklərdən ölür
15-06-2026, 18:24
Trampdan İrana sərt xəbərdarlıq: Ya razılaşma, ya da zərbələr
15-06-2026, 18:21
Lukaşenko və Vladimir Putin yaxın vaxtlarda görüşəcək
15-06-2026, 18:16
Rusiyanın Xarkova hücumu nəticəsində 5 xilasedici ölüb, yaralananlar var
15-06-2026, 18:13
Bu şəxslər hərbi xidmətə çağırışdan azad olunacaq - SİYAHI
15-06-2026, 18:05
Putinə görüş təklif edib
15-06-2026, 17:59
Almaniya ümid edir ki, İlham Əliyev bu il Berlinə gələcək – Səfir
15-06-2026, 11:52
Köçəryan ölkədən qaçmaq istədi
15-06-2026, 11:20
Şimali Koreya nüvə silahından imtina etməyəcək
15-06-2026, 11:12
2 min il əvvəl itən əfsanəvi qızılı parça yenidən yaradıldı
15-06-2026, 11:04
Azərbaycandan tranzit keçməklə Ermənistana buğda göndəriləcək
13-06-2026, 11:22
6 gün leysan olacaq - XƏBƏRDARLIQ
13-06-2026, 11:19
Azərbaycanın bu rayonlarında zəlzələ oldu (YENİLƏNİB)
13-06-2026, 11:12
Azərbaycanın bütün məktəblərində "Son zəng" çalınır
13-06-2026, 10:59
Azərbaycanda yeni cərimələr müəyyənləşir - 50 min manatadək
13-06-2026, 10:37
Rusiyada boru kəmərində baş verən partlayışda üç nəfər ölüb
13-06-2026, 10:35
Şuşada bu işləri görmək qadağan edilir
13-06-2026, 10:31
Masallıdan nazirə məktub: Əmriniz əleyhimizə çevrilib - BU NƏDİ BELƏ?
13-06-2026, 10:29
Səhhəti pisləşdi, konsertləri təxirə salındı
13-06-2026, 10:27
Azərbaycanda aeroportların idarə edilməsi dəyişir - FƏRMAN
31-01-2026, 19:05
"Qurtuluş" Reabilitasiya Mərkəzinin rəhbəri və işçiləri həbs edildi
31-01-2026, 19:02
Tramp digər ölkələri Venesueladan neft almağa dəvət edəcək
31-01-2026, 19:01
“Azərbaycanfilm” ləğv ediləcək?
31-01-2026, 18:58
Rəsulzadənin anadan olmasından 142 il ötür
31-01-2026, 18:56
Süleyman Mikayılovun vəzifədən azad edilmə səbəbi bilindi
31-01-2026, 18:54
ABŞ tarixində ilk dəfə əhali azalması riski ilə üz-üzə
31-01-2026, 18:52
Hacıqabulda palçıq vulkanı püskürdü
31-01-2026, 18:46
DYP sürücülərə müraciət etdi
31-01-2026, 18:44
Azərbaycanda gümüş xatirə sikkələr hazırlanacaq
31-01-2026, 00:19
Bu hallarda media subyektləri məsuliyyət daşıyacaq - Yeni qərar
31-01-2026, 00:11
Bu nazirlikdə CİDDİ NÖQSANLAR aşkarlandı - RƏSMİ
31-01-2026, 00:05
Dövlət teatrlarında vakant yerlərə direktor təyinatları olacaq
30-01-2026, 23:49
İlham Əliyev bu gəncləri mükafatlandırdı - SİYAHI
30-01-2026, 23:40
Tarix və memarlıq abidələri haqqında məlumatlar rəqəmsallaşdırılacaq
30-01-2026, 23:35
“Azərbaycanfilm” ləğv ediləcək?
30-01-2026, 23:30
QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyi media təşkilatı adı ilə “piy” əridir - dövlət büdcəsi özəl maraqlar üçün xərclənir +FOTOFAKT
29-01-2026, 13:10
Zelenski Putinə birbaşa görüş təklif etdi
29-01-2026, 13:06
Xaqani Şirvaninin 900 illik yubileyi qeyd ediləcək – SƏRƏNCAM
29-01-2026, 13:02
“Hadi İnşaat” MMC-nin icra başçıları ilə tender oyunu
29-01-2026, 12:51
Elektron formada sübut hesab olunacaq məlumatlar müəyyənləşir